Datageïnformeerde zorg betekent dat inzichten uit data worden gebruikt om de kwaliteit van zorg te verbeteren. Het gaat niet om het verzamelen van zoveel mogelijk gegevens, maar om het bewust inzetten van relevante informatie die zorgverleners helpt om hun werk beter en met meer onderbouwing uit te voeren. Data ondersteunt het zorgproces, maar vervangt het professionele oordeel niet.
Datageïnformeerde zorg speelt een steeds grotere rol binnen de VVT-sector. Organisaties verzamelen meer en meer informatie, zoals observaties, cliëntgegevens en signalen uit monitoring. Deze data kan bijdragen aan betere besluitvorming, het vroegtijdig signaleren van problemen en het efficiënter inrichten van processen. Data levert echter pas echt waarde op wanneer duidelijk is waarom deze wordt ingezet en hoe dit bijdraagt aan goede zorg. Een duidelijke visie vormt hiervoor de basis.
Een visie geeft richting aan het gebruik van data en maakt zichtbaar wat de organisatie belangrijk vindt. Het helpt om gezamenlijke doelen vast te stellen, verwachtingen te verduidelijken en misverstanden te voorkomen. Omdat verschillende rollen binnen een organisatie anders naar data kijken zorgprofessionals vanuit de praktijk en het management vanuit strategie zorgt een visie ervoor dat iedereen vanuit hetzelfde uitgangspunt werkt.
Met een gedeelde visie ontstaat meer samenhang en draagvlak binnen de organisatie. Teams begrijpen waar de organisatie naartoe wil en hoe datagedreven werken bijdraagt aan betere zorg voor cliënten en prettig werken voor medewerkers. Daarnaast helpt een visie bij het stellen van prioriteiten, het maken van bewuste keuzes en het omgaan met nieuwe technologieën en databronnen in een snel veranderende omgeving.
Deze toolbox begeleidt gebruikers stap voor stap in het vormen van een gezamenlijke visie. De werkvormen, voorbeelden en gespreksvragen helpen om verschillende perspectieven te bundelen en een gesprek te voeren dat verder gaat dan alleen techniek. Daarmee ontstaat een gedeeld beeld van wat datagedreven zorg kan betekenen voor de organisatie en hoe het op een verantwoorde en waardevolle manier kan worden ingezet.
We hebben de toolbox ontwikkeld in samenwerking met twee VVT-organisaties: AxionContinu en Zorg-wooncentrum Den Bouw. Tijdens de ontwikkeling hebben we hulpmiddelen in de praktijk getest, feedback verzameld en waar nodig aangepast.
De toolbox is gebaseerd op het model “Data in een lerende organisatie” (Vilans, 2023), dat vier terugkerende stappen kent:
Visie vormen
De toolbox biedt handvatten en input om een heldere visie op zorgdata te ontwikkelen, waarmee organisaties een startpunt hebben voor de volgende stappen in het model.
Werkprocessen en infrastructuur inrichten
Experimenteren met zorgdata
Samen terugkijken en verbeteren